توفیق علمی ارزشمند آقای اکبرپور

آقای جعفر اکبرپور از هموندان(اعضای) انجمن فرهنگی افرای روستای التپه و از پژوهندگان زبان مازندرانی، در تاریخ 14 و15 اردبیهشت ماه جاری در همایش بین المللی گویش های کرانه ی جنوبی دریای خزر در دانشگاه گیلان پذیرش مقاله و ارائه سخنرانی با عنوان "بررسی ریشه شناسی واژه ی دماوند "داشته است.

انجمن فرهنگی روستای التپه این موفقیت را به آقای اکبرپور تبریک عرض نموده و آرزوی توفیق بیشتر آرزومند است.

سلب بازی؛ از بازی های قدیمی در التپه/ بخشی از کتاب التپه

سلب بازی یکی از مهیج ترین و زیباترین بازی هایی است که در گذشته های نه چندان دور در روستاها انجام می شد. سلب  در زبان محلی مازندرانی همان «سُرب» است. این بازی به این سبب به سلب بازی معروف است که یکی از اجزای وسیله این بازی سُرب است.

      وسیلۀ این بازی بدین گونه درست می شد: تکه ای سرب(به اندازۀ درپوش نوشابه) را با سیم یا نخ به پوست دباغی نشده همراه با پشم گوسفند به اندازۀ کف دست می بستند. البته گاهی از سکۀ پول یک یا دو تومانی نیز به جای سرب استفاده می کردند که البته این کار با توجه به ارزش پول در آن زمان اصلاً به صرفه نبود. اگر این وسیله (سلب یا پشمک ) را در دسترس نداشتند می توانستند از بوته علفی  به همان شکل و ابعاد از زمین بکنند و با آن بازی کنند. این بازی به فضای زیادی نیاز نداشت می توانستند در داخل اتاق ، داخل حیاط یا کوچه و یا خیابان بازی کنند. اما بیشتر در فضای آزاد انجام می شد. این بازی یک نفره است، که اگر به صورت مسابقه برگزار شود می تواند دو نفره یا چند نفره انجام گیرد که در آن صورت ابتدا بازی را به قید قرعه یکی از دو نفر یا چند نفر شروع می کرد و نفر دوم تا زمانی که نفر اول نمی سوخت، نظارت و تماشا می کرد.

     بازی کن ابتدا سِلب یا پوست(پشم) را در دست نگه می داشت، و سپس با اشاره یا سوت نفر دوم سلب را از دستش رها می کرد و با قسمت داخلی پا (بغل پا ) به آن ضربه می زد. با هر ضربه ای که به سلب می زد سلب به ارتفاع یک تا یک و نیم متر  یعنی تا بالای سر بازی کن بالا و پایین می کرد و خود بازیکن با هر ضربه ای که به سلب می زد همزمان با صدای بلند می شمرد. ( ۱ … ، ۲ … ، ۳ …. )  تا زمانی که سلب یا پشمک به زمین سقوط نمی کرد بازی برای بازیکن در حال بازی ادامه داشت. سوختن(باختن) در این بازی به مهارت، قدرت و توان فرد بستگی داشت. افراد ماهر اگر مانعی در جلویشان قرار نمی گرفت می توانستند تا مدت ها به بازی ادامه دهند و این به هیجان و زیبایی آن می افزود . یکی از صحنه های جالب و هیجانی این بازی « پشتِ کاب »زدن است که با مهارت خاصی انجام می شد. بعضی از بازیکنان ماهر می توانستند هم زمان چندین « پشت کاب » بزنند که خیلی هیجان بر انگیز بود براستی، بازیکن با این حرکات هیجانی تبحر و مهارتش را به رخ حریف می کشید.  پشت کاب زدن امتیاز ویژه ای داشت.

التپه؛ قدیمی ترین سکونتگاه انسانی شمال ایران/ بخشی از کتاب التپه

سابقه ماقبل تاریخ: برای تدوین دقیق تاریخ سکونتگاههای بشری شواهد و مستندات لازم و متقن ضروری است و مطالعات باستان شناسان و مورخان در این زمینه کمک زیادی می کند. در خصوص تاریخ سکونت اولیه در منطقه ای که التپه در آن قرار دارد شواهد مستند متعددی وجود دارد که یکی از آنها مطالعات باستان شناسان در غار التپه از سوی باستان شناسان امریکایی در سال 1349 است.

در سال 1349 باستان شناسان امریکایی ثابت کردند که سابقه سکونت در غار التپه به دوره پارینه سنگی و در واقع حداقل به 11 هزارسال قبل می رسد و با این مطالعات مستند می توان گفت در سراسر شمال ایران این منطقه قدیمی ترین سکونتگاه انسانی در شمال ایران است. یافته های باستان شناسان مزبور از آثاری است که بقایای آن در غار التپه کشف شده  و فعلا در موزه های امریکا نگهداری می شود. البته بقایای آثاری  از غار "کمربند و هوتو" (در مجاور تروجن/شهیدآباد) هم به دست آمده که به نظر می رسد غار التپه در حدود 11000 سال قبل متروکه گردید  و غار های "هوتو" و "کمربند" کمی پس از آن در حدود اواسط هزاره هفتم یا ششم قبل از میلاد (حدود 9000یا 8000سال پیش) به کلی متروک شدند.